Nutqni tanish tushunchasi

Bizning nutqimiz – bu tovushlar ketma-ketligidir. Tovush esa o’z navbatida turli xil chastotadagi tovush tebranishlari superpozitsiyasidir. To’lqin, fizika kursidan ma’lumki, ikkita atribut – ampletuda va chastota bilan xarakterlanadi.

Continue reading

Abstrakt klass va interfeys

Abstrakt klasslar umumiy xususiyatlar bo’yicha obyektlar iyerarxiyasini yaratish uchun kerak bo’ladi. Bu yerda muhim narsa ajdod – merosxo’r xususiyatidir. Masalan, “Qush” abstract klassini olaylik. Bu klassning merosxo’rlari aniq bir turdagi qushlar – kabutarlar, chumchuqlar va h.k lar bo’ladi.

Continue reading

Klasslar va vektorlar

Klasslar Obyektga yo’naltirilgan dasturlash (OYD) – bu dasturlashga yangicha yondashuv hisoblanadi. EHM larning rivojlanishi va ularda yaratilayotgan dasturlarning murakkablashishi natijasida dasturlashning turli xil modellarini paydo bo’lishiga sabab bo’ldi. Dastlabki kompilyatorlarda dasturlashning funksiyalardan foydalanishga asoslangan protsedura modeli qo’llanilgan. Bu model yordamida dasturchi bir necha ming qatorli dasturlarni yoza olgan. Keyinchalik dasturlashning strukturali modeli paydo bo’ldi. Strukturali dasturlashning g’oyasi – dasturni o’zaro bog’langan protseduralar va ularni qayta ishlaydigan berilganlarning majmuasi deb qarashdan iboratdir.

Continue reading

Yorug'lik, rang, RGB, CMY, HSV rang modellari

Yorug'lik va rang Rang fizika, fiziologiya va shu kabi sohalardagi kabi kompyuter grafikasida ham favqulodda murakkab muammo.Rangni idrok qilish uchun uning enirgiya, intensivlik kabi fizik xususiyatlarini bilish zarur. Boshqacha aytganda rang nafaqat predmetning o’ziga balki rangning manbasiga va insonning ko’rish tizimiga bog’liq bo’ladi. Rang va u tushuvchi predmetlar haqida gapiradigan bo’lsak, bitta predmetga tushgan rang predmetdan qaytsa boshqalari o’tkazib yuboradi. Shu o’rinda aytib o’tish kerakki yorug’lik va rang ajralmas tushunchalardir. Rang yorug’lik tarkibi bo’lib, u yorug’likning chastotasi bilan o’lchanadi. Ya’ni yorug’lik chastotasi o’zgarishi bilan uning rangi ham o’zgarib boradi. Yana shuni aytish kerakki, yorug’likning ma’lum oraliqqa tushuvchi chastotasidagina yorug’lik va uning ranglari inson ko’ziga ko’rinadi. Endi yana yuqoridagi fikrni davom etamiz. Agar faqat yashil rangni qaytaruvchi yuzaga qizil rang tushirilsa u qora bo’lib ko’rinadi. Eng oddiysi bo’lib biz oq-qora ekranli televizorda ko’radigan axromatik rang hisoblanadi.

Continue reading